Op z'n tenen getrapt

1 november 2001 - In Camp David in juli weigerde Palestijns leider Yasser Arafat elke oplossing voor de kwestie Jeruzalem die hem geen soevereiniteit over de Tempelberg en Oost-Jeruzalem verschafte. Naderhand zocht en verkreeg hij brede Arabische/Islamitische steun voor zijn harde-lijnpolitiek.

Tijdens een bijeenkomst van de Islamitische Organisatie in Agadir in augustus klonk Arafat nog net zo vastberaden om de islamitische gemoederen aan te vuren voor zijn niet aflatende opmars naar Jeruzalem met de woorden dat het 'de sleutel van vrede of oorlog' was. De PLO leider waarschuwde: "Er zal geen vrede of stabiliteit in het Midden Oosten zijn als (Jeruzalem) niet terugkeert tot haar wettige eigenaren."

Toen Arafat zijn opwachting maakte op het gala van de UN Milleniumtop begin september, klonk hij nog net zo star: "Inzake de heilige plekken zal ik niets toegeven," gromde hij naar de verslaggevers. "Het zijn Palestijnse, Arabische, christelijke en moslim heiligdommen, en iedereen moet dat respecteren." Op dezelfde snijdende toon zei Arafat aan het einde van die week tegen CNN: "Denk erom, u spreekt met Yasser Arafat. Ik zal alle Islamitische en moslim heiligdommen bevrijden (...) Ik kan mijn volk niet verraden. Ik kan de Arabieren niet verraden. Ik kan de christenen niet verraden. Ik kan de moslims niet verraden."

Op een gegeven moment stormde Arafat zelfs uit het overleg met de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Madeleine Albright toen zij bleef spreken over 'de Tempelberg' en het niet 'Haram as-Sharif' noemde. Clinton moest de twee verzoenen en verzuchtte later: "Ik word gek van dit hele Midden Oosten." Met tegenzin verzette daarop de Centrale Raad van de PLO een eenzijdig uitroepen van de Palestijnse staat welke voor 13 september was gepland, anders zou het de volledige schuld kunnen krijgen voor het falen van Oslo. Toch bleven de gemoederen verhit over de Tempelberg. "Wie aan de Al-Aqsa komt of ermee speelt, moet rekening houden met een heilige oorlog (...) die generaties lang zal duren," waarschuwde minister Abed Rabo van de Palestijnse Autoriteit. "Wie probeert om zelfs maar een steen van de Aqsa moskee aan te raken provoceert meer dan een miljard moslims over de hele wereld."

Op een zelfde voet reageerde Abed el-Rahman, secretaris van de ministerraad van de PA: "Als de Israëlische bandieten ons land blijven bezetten, krijgen ze te maken met nog een intifadah, en nog erger."

Hoewel er zich op 13 september niets voordeed, kwamen de vredesbesprekingen op steeds lossere schroeven te staan. De laatste strohalm was een voorstel om zeggenschap over de Tempelberg af te staan aan de vijf permanente leden van de Veiligheidsraad van de VN. De Palestijnen alsmede militante elementen in de Islamitische Beweging in Israël zouden anders elk voorwendsel aangrijpen om de zaak volledig uit de hand te laten lopen. Tijdens een grootse rally in Umm el-Fahn op 15 september waarschuwde een sjeik: "Als er schade wordt toegebracht aan de Al Aqsa moskee, zullen wij geen tranen laten maar zullen wij bloed vergieten."

Dit artikel is afkomstig van de Middle East Digest. De (Engelstalige) email nieuwsservice van de ICAJ verzorgt vanuit Jeruzalem. Klik hier voor meer informatie.